S690QL Çelik Sac
Minimum 690 MPa akma dayanımı ve −40°C darbe tokluğu ile ağır yük taşıyan yapıların standardı. 8 mm – 120 mm kalınlık aralığında, Strenx 700E ve DILLIMAX 690T markalarında stoktan teslim.
S690QL Nedir?
S690QL, Avrupa standardı EN 10025-6 kapsamında tanımlanan, su verilmiş ve temperlenmiş (quenched and tempered) yüksek mukavemetli yapısal çelik kalitesidir. Ağır yük taşıyan ve yüksek dayanım gerektiren mühendislik uygulamaları için geliştirilmiştir.
S690QL Tanımlama Kodu Ne Anlama Gelir?
Malzemenin yapısal amaçlı kullanıma uygun olduğunu belirtir.
En az 690 MPa akma dayanımı; S355 gibi standart çeliklerin neredeyse iki katı.
Su verme ve temperleme ısıl işlemi; yüksek mukavemet ve tokluk kombinasyonu sağlar.
−40°C'de minimum 27 Joule darbe enerjisi garantisi sunar.
S690QL'in yüksek akma dayanımı, yapısal tasarımlarda daha ince kesitler kullanılmasına olanak tanır. Bu da toplam yapı ağırlığının azalmasını, taşıma kapasitesinin artmasını ve malzeme maliyetinde tasarrufu mümkün kılar. S355 ile tasarlanan bir yapıda gerekli sac kalınlığı, S690QL kullanılarak yaklaşık %30–40 oranında azaltılabilir.
S690QL Kimyasal Bileşim
EN 10025-6 standardına göre S690QL çeliğin maksimum kimyasal bileşim değerleri (ladle analizi, % ağırlık):
| Element | Sembol | Maksimum Değer (%) |
|---|---|---|
| Karbon | C | 0,20 |
| Silisyum | Si | 0,80 |
| Manganez | Mn | 1,70 |
| Fosfor | P | 0,020 |
| Kükürt | S | 0,010 |
| Krom | Cr | 1,50 |
| Molibden | Mo | 0,70 |
| Nikel | Ni | 2,00 |
| Vanadyum | V | 0,12 |
| Titanyum | Ti | 0,05 |
| Bor | B | 0,005 |
| Niobyum | Nb | 0,06 |
Not: Değerler EN 10025-6'ya göre izin verilen maksimumlardır; gerçek bileşim üretici ve eriyik analizine göre değişebilir. Karbon eşdeğeri (CEV) tipik olarak 0,65–0,82 aralığındadır.
S690QL Mekanik Özellikler
EN 10025-6 standardına göre S690QL çeliğin garantili mekanik değerleri:
| Özellik | Değer | Birim | Açıklama |
|---|---|---|---|
| Akma Dayanımı (ReH) | ≥ 690 | MPa | Kalınlık ≤ 50 mm için minimum |
| Çekme Dayanımı (Rm) | 770 – 940 | MPa | Kalınlık ≤ 50 mm için aralık |
| Kopma Uzaması (A) | ≥ 14 | % | Enine numune, L₀ = 5,65√S₀ |
| Darbe Enerjisi (−40°C) | ≥ 30 | J | Charpy V, boyuna numune, 3 test ort. |
| Sertlik (tipik) | 235 – 280 | HBW | Brinell, referans değer |
Not: Mekanik değerler kalınlığa bağlı değişir. 50 mm üzeri kalınlıklarda akma minimumu kademeli düşer (50–100 mm ≥ 650 MPa, 100–150 mm ≥ 630 MPa).
S690QL Kullanım Alanları
S690QL, ağırlık optimizasyonu ve yüksek dayanım gerektiren birçok endüstriyel alanda tercih edilir:
Yapısal Konstrüksiyon
Yüksek katlı binalar, endüstriyel tesisler, köprüler ve geniş açıklıklı çatı sistemlerinde hafif taşıyıcılar.
Vinç & Kaldırma
Mobil vinç bomları, kule vinç kolları, platform vinçleri ve liman ekipmanlarında yüksek taşıma kapasitesi.
Madencilik
Ekskavatör kovası, damper kasası, kırıcı gövdeleri ve konveyör sistemlerinde darbe dayanımı.
Gemi & Offshore
Gemi gövde yapısı, offshore platformlar ve yüzer vinçlerde düşük sıcaklık dayanımı.
Enerji
Rüzgar türbini kuleleri, hidroelektrik kapakları, basınçlı kaplar ve boru hatları.
Ağır Makine
Hidrolik presler, çelik konstrüksiyon şase ve ağır iş makinesi gövdeleri.
S690QL Malzeme Muadilleri
S690QL çeliğin farklı standart ve markalardaki yaklaşık karşılıkları:
| Standart / Marka | Kalite | Ülke / Üretici | Açıklama |
|---|---|---|---|
| EN 10025-6 | S690QL | Avrupa | Referans standart |
| ASTM | A514 Grade Q / A517 | ABD | 100 ksi sınıfı, benzer mekanik özellikler |
| SSAB | Strenx 700 E | İsveç | Optimize edilmiş kaynak kabiliyeti |
| Dillinger | DILLIMAX 690T | Almanya | Yüksek tokluk versiyonu |
| ThyssenKrupp | NAXTRA 70 | Almanya | Yüksek mukavemetli ticari kalite |
| JFE Steel | Welten 780E | Japonya | Eşdeğer yüksek mukavemetli çelik |
Not: Muadiller birebir aynı değildir; kimyasal bileşim ve mekanik değerlerde küçük farklar bulunabilir. Proje bazında uygunluk kontrolü önerilir.
S690QL Kaynaklanabilirlik
S690QL kaynaklanabilir bir çeliktir, ancak yüksek mukavemet sınıfı nedeniyle düşük hidrojenli yöntemler ve kontrollü ısı girdisi gerektirir. Kalınlığa bağlı önerilen ön ısıtma sıcaklıkları:
| Sac Kalınlığı | Ön Isıtma | Paso Arası Maks. |
|---|---|---|
| ≤ 20 mm | 100 °C | 250 °C |
| 20 – 40 mm | 125 – 150 °C | 250 °C |
| 40 – 80 mm | 150 – 175 °C | 250 °C |
| > 80 mm | 175 – 200 °C | 250 °C |
- Kaynak yöntemi: Düşük hidrojenli MIG/MAG, TIG veya tozaltı kaynak.
- Dolgu malzeme: Eşdeğer mukavemetli veya hafif undermatch sarf seçilir.
- Isı girdisi: Tipik 0,5 – 2,5 kJ/mm, üretici önerisine göre kontrol edilir.
- PWHT: Genellikle gerekmez; kalın kesitlerde gerilim giderme tavı uygulanabilir.
S690QL Büküm Kabiliyeti
Soğuk büküm mümkündür; çatlamayı önlemek için minimum iç büküm yarıçapı (R) sac kalınlığına (t) göre belirlenir. Büküm ekseni haddeleme yönüne dik olduğunda daha düşük yarıçap mümkündür.
| Büküm Yönü | Min. İç Yarıçap | Min. V-Kalıp Açıklığı |
|---|---|---|
| Haddeleme yönüne dik (önerilen) | 3,0 × t | ≈ 10 × t |
| Haddeleme yönüne paralel | 4,0 × t | ≈ 12 × t |
Not: Değerler referanstır; gerçek değerler markaya (Strenx 700E daha düşük yarıçaplara izin verebilir) ve sac yüzey durumuna göre değişir. Sacdan Adam abkant pres ile büküm hizmeti sunar.
S690QL Stok & Hizmetler
Sacdan Adam olarak S690QL yüksek mukavemetli çelik sacları sürekli stokta bulunduruyoruz. Aşağıdaki kalınlık ve markalarda hızlı teslimat sunuyoruz:
Kalınlık Aralığı
8 – 120 mm standart kalınlıklar:
8 · 10 · 12 · 15 · 20 · 25 · 30 · 35 · 40 · 50 · 60 · 70 · 80 · 100 · 120 mm
Mevcut Markalar
- Strenx 700 E — SSAB / İsveç
- DILLIMAX 690T — Dillinger / Almanya
Sertifikalar
- EN 10204 — 3.1 Muayene Belgesi
- Fabrika test sertifikası
- Talebe göre 3.2 belge
Ek Hizmetler
- Lazer / plazma / oksigaz kesim
- Abkant pres büküm
- Türkiye geneli nakliye
S690QL Hakkında Sıkça Sorulan Sorular
S690QL kaynaklanabilir mi?
Evet. S690QL kaynaklanabilir bir çeliktir, ancak yüksek mukavemet sınıfı nedeniyle bazı kurallara dikkat edilmelidir:
- Ön ısıtma: Kalınlığa bağlı 100–200°C.
- Yöntem: Düşük hidrojenli MIG/MAG, TIG, tozaltı.
- Dolgu: Eşdeğer veya hafif undermatch sarf malzeme.
- Paso arası: Maksimum ~250°C.
Kaynak sonrası ısıl işlem (PWHT) genellikle gerekmez; kalın kesitlerde gerilim giderme tavı uygulanabilir.
S690QL ve S690QL1 arasındaki fark nedir?
Temel fark Charpy darbe testinin uygulandığı sıcaklıktır:
- S690QL: −40°C'de min. 27 J
- S690QL1: −60°C'de min. 27 J
S690QL1 daha düşük sıcaklıklarda tokluğunu koruduğundan kimyasal bileşimde daha sıkı kontrollere sahiptir ve Arktik/aşırı soğuk koşullar için tercih edilir. Mekanik dayanım değerleri her iki kalitede aynıdır.
S690QL hangi standarda göre üretilir?
S690QL, EN 10025-6 Avrupa standardına göre üretilir:
"Sıcak haddelenmiş yapı çelikleri — Bölüm 6: Su verilmiş ve temperlenmiş yüksek akma dayanımlı çelik düz mamullerinin teknik teslim şartları"
Standart; kimyasal bileşim, mekanik garantiler, ısıl işlem koşulları, muayene/test gereksinimleri ve toleransları kapsar. ABD'de ASTM A514 yaklaşık muadildir.
S690QL sertlik değeri nedir?
S690QL tipik sertliği yaklaşık 235–280 HBW (Brinell) aralığındadır. Bu değer su verme + temperleme sonucu oluşan martenzitik/beynitik mikroyapıya bağlıdır.
Karşılaştırma: S690QL, aşınma çelikleri (Hardox 400 ≈ 400 HBW) kadar sert değildir, ancak standart yapı çeliğinden (S355 ≈ 160 HBW) belirgin daha serttir. S690QL aşınma direncinden çok yapısal dayanım için optimize edilmiştir.
S690QL Çelik Sac Stoktan Hemen Teslim
8 mm – 120 mm arası S690QL sacları Strenx 700E ve DILLIMAX 690T markalarıyla stoktan temin edin. Kesim ve büküm dahil teslim için iletişime geçin.